Blue zones – Gezonde gewoonte #5: eet vooral plantaardig

augustus 12, 2019

Op naar de zesde blue zone

KLM is bijna 100 jaar. Ga jij dat ook halen? In goede gezondheid? In een serie blogs bespreek ik negen gezonde gewoonten (de Power 9) die door Dan Buettner zijn ontdekt in de ‘blue zones’. Dat zijn de vijf plaatsen in de wereld waar inwoners bovengemiddeld vaak 100 jaar oud worden. De 5e gezonde gewoonte: eet vooral plantaardig.

Wat eet Nederland vs de blue zones

blue zonesDe honderdjarigen in Nicoya, Sardinië en Okinawa eten voor een groot deel van hun leven onbewerkt voedsel. Ze eten bijna geen vlees. En deze traditionele inwoners eten vooral de groenten en het fruit dat ze in hun eigen tuinen verbouwen. Aangevuld met tarweproducten (Sardinië), zoete aardappel (Okinawa) of maisproducten (Nicoya). De adventisten uit Loma Linda (Californië) weren vlees zelfs helemaal. En wij? Hoe doen wij Nederlanders dat?

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) peilt geregeld wat Nederland eet. De laatste keer deden ze dat tussen 2012 en 2016. En er lijkt iets te veranderen in het eetpatroon van Nederlanders. De consumptie van suikerhoudende dranken is gedaald. We proberen minder vlees te eten. En we eten meer groente en fruit. Goed nieuws, maar nog lang niet goed genoeg. Nog steeds eten we 50 tot 100 gram groente per dag te weinig. En nog steeds eten heel veel landgenoten 6 dagen per week vlees. Dat kan beter!

Verwarring om diëten

Maar het valt niet mee om gezond te eten. De adviezen van allerlei diëten zorgen voor verwarring. Van het aloude Montignac tot het gloednieuwe Ketogeen-dieet, allemaal beweren ze iets anders. Gelukkig zijn daar de nuchtere Jaap Seidell en Jutka Halberstadt. Zij stellen in hun boek ‘het voedsellabyrint’ dat het bepalen van de optimale inname van voedingsstoffen zeer ingewikkeld is. Over vrijwel geen enkele voedingsstof bestaat wetenschappelijk consensus (ai!). Daarnaast hebben voedingsstoffen invloed op elkaar. En het gezamenlijke effect is weer afhankelijk van genen en lifestylefactoren. En dan is het bij de meeste studies ook nog maar de vraag of ze wel op het juiste moment de juiste dosis lang genoeg hebben gegeven aan de juiste mensen. Kortom: de voedingswetenschap kent nog veel losse eindjes!

Om niet helemaal te verdwalen in het oerwoud van tegengestelde adviezen hanteer ik drie simpele uitgangspunten:

  • Elke ingreep aan eten zorgt voor minder gezondheidswaarde. Eet daarom vers en onbewerkt voedsel.
  • Vertrouw niet wat producenten over hun product zeggen. Check de voedingswaarden op het etiket.
  • Verwacht geen gezondheidsboost van één specifiek product. Gezonde voeding is gevarieerd.

3 (voedings)tips

Tot slot een paar tips passend binnen het kader van Vers, Vertrouwd en Gevarieerd:

  1. Eet plantaardig. Streef ernaar dat 90% van je voeding van een plant afkomstig is. Dat betekent voor de meeste Nederlanders 2x zoveel groente opscheppen als ze nu doen.
  2. Eet minder vlees. Wissel de Hollandse pot eens af met Indiase, Thaise, of Libanese keuken. Die keukens zijn veel minder gericht op vlees. Ook in de Mexicaanse en Italiaanse keuken is veel lekkers te bereiden zonder vlees.
  3. Eet minder suiker. De honderdjarigen van Dan Buettner eten alleen suikers bij feest- en trouwpartijen. Daar zijn we nog ver van verwijderd. Begin is met het drinken van water in plaats van frisdrank. En drink koffie en thee zonder suiker. Probeer het. Na een week wil je nooit meer terug!

Kom in actie en ga aan de slag met je gezondheid. Op het werk en thuis!

Auteur

Rob Koelewijn, werkzaam bij KLM Health Services, is door Gezond in Bedrijf uitgeroepen tot Vitality Manager van het jaar voor zijn systematische inzet om werknemers fit en gezond te houden en te krijgen. Dit doet hij voor KLM en andere internationaal opererende bedrijven.

Rob kan als geen ander op een bevlogen manier zijn passie voor gezondheid overbrengen aan anderen. Mensen verbinden, in beweging krijgen en stimuleren het beste uit henzelf te halen. Hij weet gezondheid te koppelen aan de bedrijfsstrategie en op een juiste manier te vertalen naar beleid en praktische maatregelen. Rob doet dit met een bijzondere aandacht voor vernieuwing en digitalisering. Op deze manier levert hij een wezenlijke bijdrage aan de vitaliteit van organisaties in lijn met hun organisatiedoelstellingen.